اهمیت تغذیه و تاثیر مواد غذایی بر رفتارهای فردی و اجتماعی

اهمیت تغذیه و تاثیر مواد غذایی بر رفتارهای فردی و اجتماعی

اهمیت تغذیه و تاثیر مواد غذایی بر رفتارهای فردی و اجتماعی

اهمیت تغذیه و تاثیر مواد غذایی بر رفتارهای فردی و اجتماعی بر خلق و خوی کودک را در طومار بخوانید.

اهمیت تغذیه و تاثیر مواد غذایی بر رفتارهای فردی و اجتماعی

اهمیت تغذیه

تغذیه مفید و مطلوب در روند رشد و تکامل طبیعی انسان نقش اصلی را دارد. در این میان در سال های اولیه زندگی این امر نقش مهم تری را ایفا می کند. به طوری که ۷۰ درصد رشد مغزی تا ۳ سالگی و ۹۰ درصد آن تا ۷ سالگی تکمیل می شود. تأثیر مواد غذایی بر رفتارهای فردی و اجتماعی عصبانیت بدون دلیل، اضطراب، بی دقتی، مشکلات رفتاری، تغییر دست خط گیجی، افسردگی، خشم، زودرنجی، نداشتن اعتماد به نفس و کم شدن حافظه، خستگی، بی حوصلگی و فراموشی مواردی هستند که می توانند بر اثر مصرف مواد طبیعی یا شیمیایی به وجود آیند.

رابطه میان تغذیه و سلامت روانی برای همه کاملا مشخص است، اما بسیاری از ما اطلاع چندانی از تغییرات رفتاری به دلیل مصرف غذاهای مختلف نداریم. خانمی ۵۰ ساله که پس از فوت ناگهانی فرزند ۱۸ ساله اش سالها از افسردگی و غم و اندوه شدید رنج می برد و داروهای شیمیایی هم هیچ کمکی به او نکرده بودند، با کمک متخصصان تغذیه با افزودن انواع ویتامین های مورد نیاز و اسیدهای چرب به رژیم غذایی خود به طور کاملا باور نکردنی دگرگون می شود. او هم چنین مصرف قهوه، نمک و شکر را قطع می کند و در عوض میوه، سبزی و ماهی بیشتری مصرف می کند. بسیاری از مردم از شنیدن این که مواد غذایی بر رفتار آنها تاثیر دارد شوکه می شوند، اما جالب است بدانید مواد غذایی روی سلول های مغزی هم به اندازه هر سلول دیگر بدن تأثیر می گذارند. بسیاری از مواد به دلیل شباهت ساختاری با مواد مترشحه در مغز باعث بی نظمی کلی بدن می شوند. بسیاری از دانشمندان حذف یک ماده خاص و سپس وارد کردن آن را به رژیم غذایی باعث بروز بسیاری از بیماری ها مثل جنون، وهم و خیال، افسردگی، سردرد او سوءظن اضطراب می دانند که اگر کمی دقت داشته باشیم می توانیم تغییرات بوجود آمده را مشاهده نماییم.از احساس نشاط با خوردن یک فنجان چای در صبح گرفته تا زود رنجی و رخوتی که بر اثر گرسنگی، بی حالی بیش از حد یا پرخوری به وجود می آید.

بعضی از این تأثیرات بر رفتار ممکن است نامحسوس و کم، مثل بداخلاقی کسی که گرسنه است و یا شدید، مثل گریه و بی تابی کودکان زیر 8 سال باشد، البته بیشترین تأثیرات مشخص غذا روی رفتار در مشکلات رفتاری کودکان بیش فعال و افرادی که حساسیت های شیمیایی یا پوستی مثل اگزما و... دارند، دیده می شود.

این واکنش ها در بعضی موارد بیشتر هستند و ممکن است با غذاهای حساسیت زای دیگری همزمان مصرف شوند. حساسیت های غذایی باعث خارش، مشکلات تنفسی و دردهای شکمی و... می شوند که بر رفتار فرد تأثیر گذار است و می تواند باعث بروز رفتاری غیر عادی نیز گردند. یکی از محققان به این نتیجه رسیده که بعضی سردردهای مزمن کودکان، بیش فعالی، زود رنجی، خستگی و دردهای شکمی آنها، از رژیم غذایی ایجاد شده که برای خانواده هایشان کاملا غیر قابل پیش بینی است. و جالب اینکه هیچ فردی توجه به این مسائل هم ندارد. تحقیقات جدید نشان می دهد که بیش از ۶۰ درصد افراد بر اثر مصرف بعضی مواد واکنش نشان می دهند. این مواد شامل رنگ های غذایی شیمیایی مثل تارتازین، چاشنی ها، نگهدارنده ها و محصولات لبنی، شکلات شیمیایی، مواد شوینده و عطرها می شوند و پزشکان استرالیایی تأثیرات مواد شیمیایی و رنگی بر بی خوابی، پرخوابی و عصبانیت و زود رنجی کودکان را بسیار شدید می دانند.
به طور کلی حدود ۵ تا ۱۰ درصد کل مردم دنیا حساسیت های غذایی دارند. محققان انگلیسی می گویند: سرتونین، روپامین و نوراپی نفرین در مغز تولید و ترشح می شود. تریتیوفان و اسیدهای آمینه که در غذاهای پروتئین دار موجود هستند، باعث تحریک سرتونین که عامل آرامش و استراحت است، می شوند و تیروزین و تئين، به کافئین و... باعث تحریک روپامین و نوراپی نفرین شده و در نتیجه باعث تشدید بی خوابی می شوند.

این مواد حساسیت زا در مواد غذایی طبیعی یا مصنوعی وجود دارند مثل سالیسیلات که در بسیاری از غذاها موجود است و تأثیرات آن ممکن است ساعتها و یا حتی روزها محسوس نباشد، اما در نهایت باعث مشکلات مغزی و افسردگی و بعضی از بیمارهای روحی و روانی می گردد. این ماده به طور طبیعی در بسیاری از میوه ها، سبزیها، دانه ها، قهوه و چای، آبمیوه ها، آبجو و به طور مصنوعی در داروهایی مثل آسپرین وجود دارد. قطع کردن بسیاری از مواد استرس زا مثل كافئين و شکلات و در ازای آنها مصرف مواد کمکی مثل آب، سبزیها، میوه و ماهی در احساس آرامش تأثیر مثبت زیادی دارند، تحقیقات نشان داده اند ۸۰ درصد افرادی که از این رژیم تبعیت کرده اند تغییرات رفتاری محسوسی داشته اند. متخصصان دانشگاه آکسفورد معتقدند مواد غذایی بر رفتارهای ضد اجتماعی نیز مؤثرند. آنها با بررسی ۲۵۰ زندانی و کنترل رژیم غذایی آنها و اضافه کردن ویتامین های مختلف و مواد معدنی طی ۹ ماه ۳۷ درصد رفتارهای ضد قانون آنها را کاهش دادند اگر چه عوامل اقتصادی - اجتماعی هم در افزایش جرایم بسیار حائز اهميت است.

اما تحقیقات نشان میدهد با تغییرات شیوه تغذیه در بعضی از کشورها از سال ۱۹۵۰ تا کنون تا به حال میزان جرایم ۱۰ برابر افزایش داشته و دلیل آن کاهش کیفیت مواد غذایی کنونی نسبت به ۵۰ سال گذشته است. غذاهایی که به طور مستقیم یا غیر مستقیم بر رفتار تأثیرگذارند چربی باعث رخوت و سستی می شود. شکر باعث افزایش فعالیت موقت شده و کافئین به عنوان محرک عمل می کند. شیر هم باعث انواع مختلف حساسیت ها برای افرادی که تحمل لاکتوز را ندارند، میشود. 

تغذیه سالم

ارتباط تغذیه نامطلوب با رفتارهای غیر اجتماعی کودکان

گروهی از محققان آمریکایی نتیجه گیری کرده اند که احتمال پرخاشگری و رفتار غير اجتماعی در کودکانی که تغذیه نامناسبی دارند، بیشتر است. محققان در دانشگاه کالیفرنیای دریافته اند که کمبود روی، آهن، ویتامین و پروتئین در سه سال اول زندگی باعث ناهنجاری در سال های بعد می شود. احتمال آنکه کودکانی از تغذیه ناسالم برخوردار بوده اند در سن هشت سالگی بیش از کودکانی که سالم تغذیه می شوند، رفتار پرخاشگرانه داشته باشند، بیشتر است. این گروه از کودکان با رسیدن به سن ۱۱ سالگی حرفهای ناسزا می گویند تقلب، می کنند و با دیگران دست به يقه می شوند و در سن ۱۷ سالگی دزدی می کنند، زور می گویند و مواد مخدر مصرف میکنند و..

محققان رشد بیش از ۱۰۰۰ کودک را در جزیره ماریتیوس در اقیانوسی هند در مجاورت سواحل افريقا طی یک دوره ۱۴ ساله مطالعه قرار دادند. آنها دریافتند که تغذیه کودکان هر چه بدتر باشد، رفتار غير اجتماعی در آنها شدیدتر است. یکی از پژوهشگران می گوید: والدین از طریق تغذیه صحیح و تضمین آن تغذیه بهتر برای کودکان، می توانند از رفتار بد آنها در آینده جلوگیری کنند. تغذیه ناسالم به پایین رفتن ضریب هوشی منجر می شود که بعدها به رفتار غير اجتماعی می انجامد. وی ادامه می دهد: البته علل و ریشه های رفتار غير اجتماعی از صرف مسأله تغذیه فراتر می رود، اما استدلال ما این است که تغذیه یک حلقه مهم گم شده در رفتار غير اجتماعی است.

تأثیر تغذیه بر خلق و خوی کودک

مواد غذایی بر خلق و خو و رفتار کودکان تأثیر دارند. کودکانی که سوء تغذیه دارند از تیزهوشی و کنجکاوی کمتری برخوردارند. و کمتر رفتارهای تجسس گرایانه و تفکرات خلاق از خود نشان می دهند. فقر آهن باعث کاهش قدرت تمرکز و بی دقتی کودک می شود و توانایی او را در حل مسائل و واکنش مناسب به محرک های محیطی کاهش می دهد. متأسفانه تعداد قابل ملاحظه ای از کودکان از تنوع غذایی مصنوعی محدودی برخوردارند که این مسأله آنها را به شدت در آستانه سوء تغذیه قرار می دهد. برای شناسایی کودکان در معرض تهدید به سوء تغذیه پرسشنامه هایی در برخی کشورها تنظیم شده است که می توان به کمک آن به دسته بندی این کودکان پرداخت. تحقیقات نشان می دهد حدود ۸% کودکان زیر ۱۲ سال در بعضی از کشورها مدت زیادی از سال را با فقر غذایی سپری می کنند. مطالعه پرسشنامه هایی بین ۴۰۰ نفر توزیع شد که از آنها در مورد رفتار و خلق او خوی کودکشان سؤال شده بود. طبق این مطالعه کودکان دچار سوء تغذیه ۴ برابر بیشتر از کودکان در معرض تهدید و ۸ برابر بیشتر از کودکان بدون مشکل تغذیه ای اختلالاتی از قبیل تحریک پذیری؛ اضطراب و ضدیت، خشم و ناسازگاری را در می دادند. یک مطالعه دیگر نشان داد شیوع بیش فعالی؛ غیبت از کلاس و کند درس نخواندن، پرخاشگری و بی انگیزه بودن کودکان دچار مشکلات تغذیه ای ۲ برابر کودکان دیگر است.

این تحقیقات ممکن است توسط عواملی از قبیل استرس ها؛ نظام خانوادگی غیر منسجم و برخی عادتها تحت تأثیر قرار بگیرد. اما تأثیر آن بر یادگیری و خلق و خوی کودکان کاملا محرز است. به نظر می رسد وضع قوانین خاص و دخالت سازمان های مسئول به منظور دستیابی کودکان به نیازهای تغذیه ای در رسیدن به رشد جمعی و اجتماعی کاملا ضروری است.
 

نویسنده: پریسا سعیدی

  • ۹ بهمن ۱۳۹۷
مطالب مشابه
۰ دیدگاه
دیدگاه ها
×